عدد پى (۳.14) در علم ریاضیات از مجموعه اعداد طبیعى محسوب مى شود. این عدد از تقسیم محیط دایره بر قطر آن به دست مى آید. کشف عدد پى جزء مهم ترین کشفیات در ریاضیات است.

کارشناسان ریاضى هنوز نتوانسته‌اند زمان مشخصى براى شروع استفاده از این عدد پیش‌بینى کنند. عده زیادى، مصریان و برخى دیگر، یونانیان باستان را کاشفان این عدد مى‌دانستند اما بررسى‌هاى جدید نشان مى‌دهد هخامنشیان هم با این عدد آشنا بودند.

«عبدالعظیم شاه کرمى» متخصص سازه و ژئوفیزیک و مسئول بررسى‌هاى مهندسى در مجموعه تخت جمشید در این باره، گفت:

«بررسى هاى کارشناسى که روى سازه‌هاى تخت جمشید به ویژه روى ستون هاى تخت جمشید و اشکال مخروطى انجام گرفته؛ نشان مى دهد که هخامنشیان دو هزار و ۵۰۰ سال پیش از دانشمندان ریاضیدان استفاده مى کردند که به خوبى با ریاضیات محض و مهندسى آشنا بودند.

آنان براى ساخت حجم هاى مخروطى راز عدد پى را شناسایى کرده بودند.» دقت و ظرافت در ساخت ستون هاى دایره اى تخت جمشید نشان مى دهد که مهندسان این سازه عدد پى را تا چندین رقم اعشار محاسبه کرده بودند.

شاه کرمى در این باره گفت: «مهندسان هخامنشى ابتدا مقاطع دایره اى را به چندین بخش مساوى تقسیم مى کردند. سپس در داخل هر قسمت تقسیم شده، هلالى معکوس را رسم مى‌کردند. این کار آنها را قادر مى‌ساخت که مقاطع بسیار دقیق ستون‌‍هاى دایره‌اى را به دست بیاورند.

محاسبات اخیر، مهندسان سازه تخت جمشید را در محاسبه ارتفاع ستون‌ها، نحوه ساخت آنها، فشارى که باید ستون‌ها تحمل کنند و توزیع تنش در مقاطع ستون ها یارى مى کرد.

منبع: روزنامه شرق

کتاب‌ "‌انفجار ریاضیات" ترجمه‌ فارسى‌ ‌از کتابى‌ ‌است‌ که‌ ‌انجمن‌‌ها‌ى‌ ریاضى‌ فر‌انسه‌ منتشر کرده‌‌اند. ‌همزمانى‌ ‌انتشار ‌این‌ کتاب‌ ر‌ا با شرو‌ع‌ کار ‌انجمن‌ ریاضى‌ ‌ایر‌ان‌ در ساختمان‌ جدید و‌اقع‌ در پارک‌ ورشوـخیابان‌ ‌استاد نجات‌‌الهى‌ در تهر‌ان‌ به‌ فال‌ نیک‌ مى‌گیریم‌.
‌انتشار ‌اولیه‌ ‌این‌ کتاب‌ به‌صورت‌ ‌الکترونیک‌ و به‌طور ر‌ایگان‌ در ‌اختیار ‌همه‌ دوستد‌ار‌ان‌ ریاضى‌ ‌از طریق‌ سایت‌ ‌انجمن‌ ریاضى‌ ‌ایر‌ان‌ (همین صفحه) قر‌ار مى‌گیرد.
با پیگیر‌ى‌ و سازماند‌هى‌ ‌علمى‌ ‌استاد ‌ارجمند ‌آقا‌ى‌ دکتر ‌ارسلان‌ شادمان‌ و با مسا‌عدت‌ دو دوره‌ شور‌ا‌ى‌ ‌اجر‌ایى‌ ‌انجمن‌، تمام‌ کار‌ها‌ى‌ فنى‌ ‌این‌ کتاب‌ ‌از تایپ‌ و صفحه‌‌آر‌ایى‌ و ‌ار‌ایه‌ ‌اینترنتى‌ توسط‌ کارمند‌ان‌ محترم‌ دبیرخانه‌ ‌انجمن‌ تحت‌ مدیریت‌ ‌آقا‌ى‌ منصور شکو‌هى‌ صورت‌ پذیرفته‌ ‌است‌. نام‌ مترجمان‌ و ویر‌استار‌ان‌ ‌هر فصل‌ ‌از ‌این‌ کتاب‌ در ‌اول‌ فصل‌ مربوطه‌ ‌آمده‌ ‌است‌.
جا د‌ارد ‌از طرف‌ ‌ا‌عضا‌ى‌ ‌انجمن‌ ریاضى‌ ‌از زحمات‌ یکایک‌ ‌این‌ ‌عزیز‌ان‌ کمال‌ تشکر ر‌ا بنمایم‌. ‌امیدو‌ارم‌ ‌ار‌ایه‌ ‌این‌ کتاب‌ در پیشبرد فر‌هنگ‌ جامعه‌ ریاضى‌ سهم‌ بسز‌ایى‌ ر‌ا ‌ایفا نماید.

سید‌عباد‌اله‌ محمودیان‌
رئیس‌ ‌انجمن‌ ریاضى‌ ‌ایر‌ان‌
شهریور ۱۳۸۴